Ekoloji

Komünite ve popülasyon ekolojisi

YKS · AYT · AYT Biyoloji

⚡ Hızlı Özet

Popülasyon, belirli bir alanda yaşayan ve aralarında üreyebilen aynı türe ait bireylerin tümüdür. Ekolojinin temel inceleme birimidir.

Hap Bilgiler

Konunun en kritik bilgileri — hızlı tekrar için.

Popülasyon, belirli bir alanda yaşayan ve aralarında üreyebilen aynı türe ait bireylerin tümüdür. Ekolojinin temel inceleme birimidir.
Komünite, belirli bir alanda birlikte yaşayan tüm bitki, hayvan ve mikroorganizma popülasyonlarının oluşturduğu canlı topluluğudur.
Popülasyon yoğunluğu, birim alan ya da hacme düşen birey sayısıdır. Doğum ve göçle artar, ölüm ve göçle azaldığından sürekli değişebilir.
Taşıma kapasitesi, bir ortamın besleyebileceği en fazla birey sayısıdır. Popülasyon bu sınıra ulaşınca büyüme yavaşlayarak durur.
Besin, su, yer ve rekabet gibi etkenler popülasyon büyümesini sınırlar. Yoğunluğa bağlı etkenler kalabalıkta daha güçlü etki gösterir.
Süksesyon, bir alandaki canlı topluluğunun zaman içinde birbirini izleyerek değişmesidir. Sonunda dengeli klimaks komüniteye ulaşılır.
Birincil süksesyonda liken ve mikroorganizmalar gibi öncü türler kayalık, topraksız alana ilk yerleşir. Toprak oluşumunu başlatırlar.
Rekabet, bireylerin sınırlı besin, yer ya da eş gibi kaynaklar için yarışmasıdır. Tür içinde ve türler arasında görülebilir.
Simbiyotik ilişkilerde iki farklı tür bir arada yaşar. Mutualizmde iki taraf da yarar görür, parazitlikte biri yarar diğeri zarar görür.
Ekolojik niş, bir türün ortamda kapladığı yer, beslenme biçimi ve diğer canlılarla ilişkileri gibi tüm yaşamsal rolünü kapsar.
Popülasyon büyüklüğü (N), belirli bir zamanda belirli bir alanda yaşayan, aynı türe ait toplam birey sayısıdır.
Plasmodium, yaşam döngüsünün önemli bir kısmını konak canlının (insan veya başka bir memeli) kan hücreleri ve karaciğer hücreleri gibi vücut içindeki yapılarında geçirir.
Doğru. Popülasyon büyüdükçe, birey başına düşen besin, su, barınak gibi kaynaklar azalır. Tüm bu faktörler "çevre direnci"ni oluşturur.
Tüm canlılar yaşamsal faaliyetlerini sürdürmek için enerjiye (ATP) ihtiyaç duyar. Bu, tüm canlılar için evrensel bir gerekliliktir.
Bu (-/-) etkileşim türü, tam olarak türler arası (interspesifik) rekabet kavramına karşılık gelir.
Doğal alanının dışına çıkıp yeni bir bölgeye yerleşen her türe "egzotik" veya "yabancı" tür denir.
Doğru. Doğal afetler, etkiledikleri alandaki popülasyonun yoğunluğuna bakmaksızın genellikle geniş çaplı ölümlere veya habitat yıkımına neden olur.
Bu mücadele, kaynaklara erişimi azalttığı için her iki türün de büyüme hızını, üreme başarısını veya hayatta kalma oranını olumsuz etkiler (-/- etkileşim).
Doğru. Soruda böceğin "oksijen seviyesine ve kimyasal kirliliğe duyarlı" olduğu belirtilmiştir.
Popülasyon yoğunluğu, belirli bir alanda veya hacimde bulunan birey sayısını ifade eden ekolojik bir ölçüttür.
Her iki komünitenin türlerinin bir arada bulunması ekotonun karakteristik özelliğidir. Ancak ormandan daha yüksek sıcaklığa sahip olması beklenmez.
Doğru. İmmigrasyon, bireylerin dışarıdan bir popülasyona kalıcı veya uzun süreli olarak katılmasıdır.
Popülasyonlar dinamik yapılar olup doğumlar, ölümler, içe göçler ve dışa göçler gibi faktörlerle büyüklükleri ve yapıları zamanla değişir.
Kaynak paylaşımı (resource partitioning), benzer türlerin rekabeti azaltmak için nişlerini farklılaştırmasıdır.
Doğru. Aşırı çoğalması (bloom), onun baskınlığını gösterir.
Komünite ve popülasyon ekolojisi çalışırken ana odak süreç, yapı ve işlev ilişkisi kurmaktır; önce kavramı, sonra tipik soru dilini ayır.
Komünite ve popülasyon ekolojisi sorularında en hızlı kontrol, verilen bilginin hangi kavramı ölçtüğünü bulup çeldirici ayrımı yapmaktır.
Konuyu Uygulamada Pekiştir

Komünite ve popülasyon ekolojisi için 40+ Çıkmış & Özgün Soru

Açıklamalı çözümler, Spaced Repetition tekrar algoritması ve her doğru cevapta +10 XP kazanımı.

Hemen Çöz (+30 XP) ⚡

Örnek Sorular

Doğru cevap ve açıklamalı çözüm efor uygulamasında — reklamsız ve ücretsiz.

1. I. Bir türün diğer bir türe benzeyerek avcılarından korunması veya avını aldatması durumu II. Bir canlının, üzerinde veya içinde yaşadığı başka bir canlıya (konak) zarar vererek beslendiği ilişki III. Farklı komünitelerin veya habitatların kesiştiği, kendine özgü koşullara sahip geçiş bölgesi IV. Kaynakların sınırsız olduğu varsayıldığında popülasyonun göstereceği geometrik artış modeli Yukarıda tanımları verilen ekolojik kavramlar düşünüldüğünde, aşağıdaki seçeneklerden hangisinin tanımı yukarıda verilmemiştir?

  • AEkoton
  • BÜstel büyüme
  • CParazitizm
  • DMimikri
  • EKilit taşı tür

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

2. I. Çevresel direncin etkisiyle popülasyon büyümesinin yavaşlayarak taşıma kapasitesine ulaştığı büyüme modeli II. Bir canlının zehirli veya tehlikeli olduğunu avcılara bildirmek için sahip olduğu parlak ve uyarıcı renkler III. Belirli bir bölgede yaşayan tüm hayvan türlerinin oluşturduğu topluluk IV. Bir canlının doğal olarak yaşadığı ve ürediği fiziksel çevre, yani adresi Yukarıda tanımları verilen ekolojik kavramlar düşünüldüğünde, aşağıdaki seçeneklerden hangisinin tanımı yukarıda verilmemiştir?

  • APopülasyon büyüklüğü
  • BFauna
  • CLojistik büyüme
  • DAposematizm
  • EHabitat

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

3. Ekoton bölgelerinin ekolojik işlevleri ve önemi düşünüldüğünde; I. Farklı habitatlar arasında genetik çeşitliliğin ve tür akışının sağlanmasında rol oynayabilirler II. Her zaman komşu ekosistemlerden daha düşük bir birincil üretim (fotosentez) hızına sahiptirler III. Ekosistemler arasında madde ve enerji akışını tamamen kesen yapılar olarak işlev görürler ifadelerinden hangileri doğrudur?

  • AYalnız II
  • BYalnız I
  • CI ve III
  • DII ve III
  • EI, II ve III

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

4. Bir nehirdeki su kalitesinin bozulmasına (örneğin kirlilik artışına) bağlı olarak sayıları hızla azalan veya ortamdan tamamen kaybolan, bu nedenle nehrin ekolojik sağlığı hakkında önemli ipuçları veren hassas bir alabalık türü, ekolojide hangi kavramla ifade edilir?

  • AGösterge (İndikatör) tür
  • BEgzotik tür
  • CÖncü tür
  • DKilit taşı tür
  • EBaskın tür

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

5. Belirli bir alanda yaşayan aynı türe ait bireylerin, özellikle popülasyon yoğunluğu arttıkça, sınırlı olan besin, su, ışık, yaşam alanı veya eş gibi faktörler için birbirleriyle mücadele etmesi durumu aşağıdakilerden hangisidir?

  • ATürler arası rekabet
  • BTür içi rekabet
  • CBaskın tür etkisi
  • DKommensalizm
  • EKaynak paylaşımı

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

Komünite ve popülasyon ekolojisi sorularını çöz

Bu konunun sorularını açıklamalı çözümleriyle çöz, kavram kartlarıyla tekrar et — XP ve seri kazan. Öğrenciye tamamen ücretsiz ve reklamsız.

Öğrenciye ücretsizReklamsız
App Store & Play Store'da 4.8/5 puan

iPhone, iPad ve Android’de yayında